- Giá vàng chạm mốc 4.888 Đô la Mỹ và bạc tiến sát 95,70 Đô la Mỹ do nhà đầu tư ồ ạt tháo chạy khỏi thị trường truyền thống để tìm nơi trú ẩn an toàn.
- Việc Mỹ bắt giữ lãnh đạo Venezuela và căng thẳng quân sự leo thang tại Iran là những ngòi nổ chính khiến thị trường thế giới rơi vào tình trạng hoảng loạn.
- Nợ công tăng cao cùng các tranh chấp thương mại và lãnh thổ (như đảo Greenland) đang buộc giới đầu tư phải ưu tiên nắm giữ vàng và bạc để bảo vệ tài sản.
Cơn sốt kim loại quý và những ngòi nổ chính trị toàn cầu
Tính đến ngày 21 tháng 1 năm 2026, các thị trường hàng hóa thế giới đang chứng kiến một cuộc tháo chạy quy mô lớn để tìm nơi trú ẩn an toàn. Giá vàng đã tăng vọt lên mức cao kỷ lục chưa từng thấy là $4.888/Oz, trong khi giá bạc gây kinh ngạc cho giới công nghiệp khi tiến sát mốc $95,70/Oz. Sự tăng giá mạnh mẽ của các kim loại quý này là phản ứng trực tiếp trước một "cơn bão hoàn hảo" của những bất ổn quốc tế, gây chấn động toàn bộ thị trường chứng khoán và ngoại tệ truyền thống.
Ngòi nổ tức thì cho đợt bùng nổ giá cả trong tháng này là sự kiện chấn động diễn ra vào ngày 3 tháng 1 năm 2026, khi lực lượng Mỹ bắt giữ lãnh đạo của nước Venezuela. Sự kiện này dẫn đến việc thành lập một chính phủ chuyển tiếp và gây ra sự xáo trộn lớn trong ngành dầu mỏ tại khu vực này. Do lo ngại về một cuộc xung đột dân sự kéo dài hoặc một cuộc chiến tranh ủy nhiệm, các nhà đầu tư đã ngay lập tức đổ vốn vào vàng, đẩy giá kim loại này vượt mốc 4.500 Đô la Mỹ chỉ trong vòng 48 giờ sau khi thông báo được đưa ra.
Cùng lúc đó, tình hình tại khu vực Trung Đông cũng đạt đến điểm bùng phát mới. Nước Iran đã đưa ra những lời đe dọa chính thức về việc tấn công đáp trả các căn cứ quân sự của Mỹ tại vùng Vịnh nhằm phản đối sự can thiệp của phương Tây. Nguy cơ đóng cửa eo biển Hormuz, một huyết mạch quan trọng đối với thương mại và năng lượng toàn cầu, đã tạo ra một mức phí rủi ro khổng lồ cộng dồn vào giá vàng và bạc. Những căng thẳng địa chính trị này xảy ra ngay sau một năm 2025 đầy biến động, khi giá vàng và bạc đã tăng lần lượt là 75% và 166%.
Sự kiện này đánh dấu một bước ngoặt lớn so với các quy luật lịch sử, nơi vàng thường chỉ tăng giá mạnh trong các giai đoạn suy thoái kinh tế. Vào đầu năm 2026, chúng ta đang chứng kiến một hiện tượng hiếm hoi khi thị trường chứng khoán vẫn ở mức cao nhờ các gói kích thích, nhưng kim loại quý vẫn lập kỷ lục do nỗi sợ hãi về hệ thống. Điều này cho thấy thị trường không còn xem vàng đơn thuần là công cụ chống lạm phát, mà là một "chính sách bảo hiểm" trước nguy cơ sụp đổ địa chính trị và mất giá tiền tệ.
>> Xem thêm: Căng thẳng thuế quan Greenland hỗ trợ đà tăng của giá vàng
Chính sách kinh tế Mỹ và sự thay đổi vị thế của bạc
Nền kinh tế nội địa của Mỹ dù bên ngoài có vẻ vững chắc nhờ chi tiêu công mạnh mẽ và thị trường lao động tốt, nhưng bên trong lại tiềm ẩn nhiều rủi ro cấu trúc. Việc chính phủ Mỹ ký kết dự luật trị giá 5.500 tỷ Đô la Mỹ vào giữa năm 2025 để duy trì các chính sách cắt giảm thuế đã kích thích tăng trưởng ngắn hạn. Tuy nhiên, điều này cũng làm thâm hụt ngân sách liên bang tăng vọt lên mức đáng báo động, khiến các nhà đầu tư trái phiếu cảm thấy bất an về khả năng trả nợ bền vững của quốc gia trong dài hạn.
Tình trạng lạm phát duy trì ở mức 3,1% cùng với sự thiếu chắc chắn về tương lai của đồng Đô la Mỹ đã khiến xu hướng từ bỏ đồng tiền này của các ngân hàng trung ương chuyển sang một cuộc chạy đua quyết liệt. Việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ sắp thay đổi ban lãnh đạo vào tháng 5 năm 2026 càng làm tăng thêm sự hoài nghi của giới đầu tư. Hệ quả là cả các tổ chức lớn lẫn nhà đầu tư cá nhân đều đang ồ ạt chuyển dịch tài sản của mình vào những hình thức bảo tồn giá trị lâu đời và thực chất nhất.
Sự tăng giá của bạc mang một ý nghĩa đặc biệt quan trọng và không thể xem nhẹ trong kỷ nguyên mới. Khác với vàng, bạc hiện nay được xếp vào nhóm kim loại chiến lược thiết yếu cho sự bùng nổ của các trung tâm dữ liệu chạy bằng trí tuệ nhân tạo và quá trình điện khí hóa phương tiện giao thông toàn cầu. Nguồn cung bạc đang bị thắt chặt do thiếu hụt đầu tư vào các dự án khai thác mới trong nhiều năm qua, dẫn đến tình trạng không thể theo kịp tốc độ tăng trưởng chóng mặt của nhu cầu công nghiệp.
Ngoài ra, tranh chấp về việc mua lại đảo Greenland giữa Mỹ và các quốc gia châu Âu đã tạo thêm một tầng bất ổn thương mại mới chưa từng thấy. Việc Mỹ áp thuế nhập khẩu lên hàng hóa châu Âu để làm đòn bẩy đàm phán đã làm rạn nứt các liên minh truyền thống của phương Tây. Sự rạn nứt này buộc các nhà đầu tư châu Âu phải đa dạng hóa danh mục đầu tư bằng cách chuyển vốn từ đồng Đô la Mỹ sang vàng, gợi ý rằng những mức giá cao kỷ lục của ngày hôm nay có thể trở thành mức giá sàn mới cho ngày mai.
Tương lai thị trường và chiến lược đầu tư năm 2026
Trong ngắn hạn, mọi sự chú ý của thị trường đang tập trung vào eo biển Hormuz. Bất kỳ một cuộc đụng độ quân sự thực tế nào hoặc một lệnh phong tỏa chính thức tại khu vực này cũng có thể đẩy giá vàng tiến thẳng tới ngưỡng 5.000 Đô la Mỹ và giá bạc vượt xa mốc 100 Đô la Mỹ mỗi lượng Anh. Tuy nhiên, sự kiện quan trọng nhất trong nước Mỹ sẽ là việc bổ nhiệm vị chủ tịch mới của Cục Dự trữ Liên bang vào tháng 5 tới, điều sẽ quyết định hướng đi của nền kinh tế trước áp lực lạm phát dai dẳng.
Các công ty khai thác khoáng sản và các tập đoàn công nghiệp lớn sẽ phải thực hiện những thay đổi chiến lược quan trọng. Các quốc gia giàu tài nguyên có xu hướng tăng thuế và phí bản quyền khi giá kim loại vọt tăng, tạo nên áp lực về chi phí sản xuất cho các công ty khai thác. Trong khi đó, các ngành công nghiệp sẽ phải đẩy nhanh việc nghiên cứu các công nghệ giảm sử dụng bạc, mặc dù quá trình này đòi hỏi rất nhiều thời gian và tiền bạc mà không phải doanh nghiệp nào cũng có sẵn.
Chúng ta cũng có thể chứng kiến một sự can thiệp lịch sử từ Bộ Tài chính Mỹ nếu vị thế của đồng Đô la tiếp tục bị đe dọa bởi đà tăng của giá vàng. Mặc dù việc quay trở lại chế độ dùng vàng để bảo chứng cho tiền tệ vẫn còn là một giả thuyết gây tranh cãi, nhưng các cuộc thảo luận về việc dùng dự trữ vàng để đảm bảo cho các khoản nợ mới đã không còn là điều viển vông. Xu hướng tìm kiếm các tài sản khan hiếm hiện đang trở thành chủ đề thống trị thị trường tài chính năm 2026.
Tóm lại, sự bùng nổ của thị trường kim loại quý vào đầu năm 2026 là biểu tượng của một thế giới đang trong giai đoạn chuyển giao đầy biến động. Những giá trị cũ về sự ổn định của đồng Đô la đang bị thử thách bởi các cuộc biến động chính trị tại Nam Mỹ và Trung Đông.
Golden Fund nhận định rằng thị trường tài chính toàn cầu đang bước vào một cuộc đại dịch chuyển sang các tài sản an toàn khi giá vàng và bạc liên tục phá vỡ những kỷ lục lịch sử trước hàng loạt cú sốc địa chính trị từ đầu năm 2026. Việc Mỹ bắt giữ lãnh đạo Venezuela cùng những lời đe dọa quân sự từ Iran đã tạo nên một "cơn bão hoàn hảo", khiến nhà đầu tư mất niềm tin vào các loại tiền tệ truyền thống và tìm đến kim loại quý như một chính sách bảo hiểm hệ thống. Trong bối cảnh nợ công của Mỹ tăng cao và lạm phát dai dẳng, vàng và bạc không chỉ còn là công cụ chống lạm phát đơn thuần mà đã trở thành trụ cột thiết yếu để bảo toàn tài sản, đánh dấu một kỷ nguyên mới nơi các giá trị thực lên ngôi thay thế cho những cam kết tài chính cũ.
>> Xem thêm: Cột mốc 5.000 USD: Xác suất bứt phá của vàng đang gia tăng
