Trong phân tích kỹ thuật, việc nhận diện các mô hình giá là yếu tố quan trọng giúp nhà đầu tư dự đoán xu hướng thị trường. Một trong những mô hình được sử dụng phổ biến là mô hình chữ nhật (Rectangle Pattern). Đây là tín hiệu cho thấy giá đang ở trạng thái tích lũy hoặc phân phối, tạo cơ hội tiềm năng cho các điểm vào lệnh an toàn. Nếu bạn đang muốn tìm hiểu mô hình chữ nhật trong giao dịch, bài viết này Golden Fund sẽ giúp bạn nắm rõ khái niệm, đặc điểm và phân loại mô hình để áp dụng hiệu quả.
Mô hình chữ nhật là gì?
Mô hình chữ nhật (tên tiếng Anh là Rectangle Pattern) là mô hình xuất hiện khi giá bị “kìm hãm” bởi hai đường xu hướng nằm ngang song song với nhau. Trong đó, đường xu hướng trên đi qua các đỉnh đóng vai trò là đường kháng cự, còn đường xu hướng dưới đi qua các đỉnh đóng vai trò là đường hỗ trợ.
Đặc điểm nhận dạng mô hình chữ nhật rectangle Pattern
Mô hình Rectangle cho thấy cả bên mua và bên bán đang cố gắng áp đảo đối phương nhưng sức đẩy không đủ mạnh để phá vỡ ngưỡng hỗ trợ và kháng cự. Giá có thể chạm vào đường hỗ trợ và kháng cự nhiều lần trước khi phá vỡ, sau đó nó sẽ di chuyển theo hướng nó đã phá vỡ.
Mô hình chữ nhật chỉ được hoàn thiện khi giá bứt phá qua đường hỗ trợ hoặc kháng cự. Tuy nhiên, có nhiều trường hợp, khi giá đã thoát ra khỏi hình chữ nhật, nó sẽ quay lại retest đường hỗ trợ hoặc đường kháng cự rồi mới tiếp tục xu hướng trước đó một cách mạnh mẽ.
Các loại mô hình chữ nhật trong giao dịch
Mô hình chữ nhật có 2 dạng phổ biến đó là: mô hình chữ nhật tăng và mô hình chữ nhật giảm. Đặc điểm của từng loại như sau:
Mô hình chữ nhật tăng dần
Đây là mô hình xuất hiện sau một xu hướng tăng và hình thành tại đỉnh của xu hướng tăng đó. Giai đoạn hình chữ nhật là giá đang giằng co giữa bên mua và bên bán, thường diễn ra trong khoảng từ 1-2 tuần. Khi mô hình chữ nhật được tích lũy càng lâu thì khi giá phá vỡ khỏi mô hình, nó sẽ đi theo xu hướng càng mạnh.
Kirkpatrick C.D và Dahlquist J.R (2006) đã viết trong cuốn The Complete Resource for Financial Market Technicians khi nhận định về mô hình giá hình chữ nhật. Khi giá trong xu hướng tăng thì 68% nó sẽ bứt phá khỏi kháng cự và đi lên. 32% là khả năng nó sẽ phá vỡ kháng cự đi xuống.
Mô hình chữ nhật giảm dần
Ngược lại với mô hình chữ nhật tăng, mô hình chữ nhật giảm được hình thành khi giá đang trong một giai đoạn giảm. Tức là khi thị trường đã kéo dài một xu hướng giảm giá đến vùng quá bán, nó sẽ bắt đầu chống lại và chuyển sang giai đoạn đi ngang (sideway) để lấy đà cho xu hướng giảm tiếp theo của thị trường.
Lúc này, lời khuyên dành cho các nhà đầu tư là nên đứng ngoài thị trường, không nên thực hiện giao dịch trong thời điểm này. Sau khi giá break out khỏi vùng hỗ trợ, nó có thể retest lại đường trendline này một đến hai lần rồi mới tiếp tục đi xuống mạnh mẽ. Đây chính là cơ hội tốt để các nhà đầu tư có thể vào lệnh.
Cũng theo nhận định của Kirkpatrick C.D và Dahlquist J.R (2006) thì khi giá trong xu hướng giảm thì khả năng bứt phá qua hỗ trợ và kháng cự đều là 50%.
Mô hình chữ nhật có chính xác không?
Mô hình chữ nhật không phải lúc nào cũng cho tín hiệu chính xác 100%. Xác suất thành công phụ thuộc vào:
-
Khung thời gian: Khung lớn (H4, D1) đáng tin cậy hơn khung nhỏ.
-
Khối lượng giao dịch (Volume): Nếu khối lượng tăng mạnh khi giá phá vỡ (breakout), tín hiệu sẽ đáng tin hơn.
-
Kết hợp chỉ báo: Nên dùng thêm RSI, MACD hoặc đường MA để xác nhận xu hướng.
Như ở trên đã chia sẻ, theo nghiên cứu của Kirkpatrick & Dahlquist, trong xu hướng tăng, mô hình chữ nhật có 68% khả năng phá vỡ lên, còn trong xu hướng giảm, xác suất phá vỡ xuống là khoảng 50%.
Mô hình chữ nhật áp dụng cho thị trường nào?
Mô hình chữ nhật áp dụng cho hầu hết các thị trường có biến động giá, đặc biệt là:
-
Chứng khoán: Cổ phiếu có tính thanh khoản cao.
-
Crypto: Bitcoin, Ethereum, nhưng cần cẩn trọng vì biến động mạnh.
-
Hàng hóa (Vàng, Dầu): Đặc biệt phù hợp khi thị trường sideway.
Điều quan trọng là mô hình này chỉ nên dùng trong phân tích kỹ thuật, và nên kết hợp với quản lý vốn để giảm rủi ro.
Mô hình chữ nhật là công cụ phân tích kỹ thuật hữu ích giúp trader xác định thời điểm giá tích lũy và chuẩn bị cho một xu hướng mạnh mẽ tiếp theo. Dù xuất hiện ở cả xu hướng tăng và giảm, điều quan trọng là cần kiên nhẫn chờ điểm phá vỡ rõ ràng và kết hợp thêm các chỉ báo kỹ thuật khác để giảm rủi ro. Hiểu rõ mô hình chữ nhật trong giao dịch sẽ giúp bạn giao dịch tự tin và nâng cao tỷ lệ thành công.