- Ông Trump đe dọa nâng mức thuế đối với Canada, làm gia tăng rủi ro căng thẳng thương mại song phương.
- Thỏa thuận với Trung Quốc của Thủ tướng Carney nhằm tái thiết lập quan hệ đang rạn nứt, nhưng lại vấp phải phản ứng mạnh từ Mỹ.
- Quan hệ Mỹ - Canada tiếp tục leo thang căng thẳng, xoay quanh vấn đề Greenland và các phát biểu của Trump về trật tự toàn cầu.
Căng thẳng thương mại và lời đe dọa từ Tổng thống Trump
Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa tuyên bố sẽ áp mức thuế 100% lên hàng hóa Canada nếu nước này tiếp tục thực hiện thỏa thuận thương mại với Trung Quốc. Ông Trump cảnh báo Thủ tướng Canada Mark Carney rằng việc hợp tác với Trung Quốc sẽ gây nguy hiểm cho đất nước. Ông cho rằng Trung Quốc sẽ "nuốt chửng" Canada, phá hủy các doanh nghiệp và lối sống của người dân nơi đây.
Đáp lại lời đe dọa, Thủ tướng Mark Carney đã kêu gọi người dân Canada ưu tiên mua hàng nội địa để bảo vệ nền kinh tế. Ông nhấn mạnh rằng dù không thể kiểm soát hành động của các quốc gia khác, Canada vẫn có thể tự làm chủ vận mệnh của mình. Tuy nhiên, trong phát biểu của mình, ông Carney không trực tiếp nhắc đến tên ông Trump hay lời đe dọa đánh thuế.

Trước đó, Thủ tướng Canada đã đến Trung Quốc để cải thiện mối quan hệ vốn đang căng thẳng và đạt được một số thỏa thuận thương mại. Ban đầu, ông Trump có vẻ ủng hộ chuyến đi này khi nói rằng việc ký thỏa thuận với Trung Quốc là điều tốt. Tuy nhiên, phía Canada khẳng định họ không theo đuổi một thỏa thuận thương mại tự do toàn diện mà chỉ tập trung giải quyết các vấn đề về thuế quan.
Căng thẳng giữa hai nước láng giềng đã leo thang nhanh chóng trong những ngày gần đây. Nguyên nhân sâu xa được cho là bắt nguồn từ việc Thủ tướng Carney lên tiếng chỉ trích ý định mua lại đảo Greenland của ông Trump. Phía sứ quán Trung Quốc tại Canada cũng cho biết họ sẵn sàng hợp tác với Canada để thực hiện các thỏa thuận mà lãnh đạo hai bên đã đạt được.
>> Xem thêm: Tổng thống Trump tuyên bố sẽ áp thuế đối với tám quốc gia châu Âu liên quan đến Greenland
Sự rạn nứt trong mối quan hệ cá nhân và tác động kinh tế
Ông Trump cáo buộc Canada đang cố tình trở thành "trạm trung chuyển" để Trung Quốc đưa hàng hóa vào Mỹ nhằm né thuế. Ông tuyên bố sẽ không để điều này xảy ra và khẳng định thế giới không cần một Canada bị Trung Quốc kiểm soát. Nếu lời đe dọa này thành hiện thực, các ngành công nghiệp chủ lực của Canada như sản xuất kim loại, ô tô và máy móc sẽ phải chịu áp lực cực lớn.
Mối quan hệ giữa ông Trump và ông Carney từng khá tốt đẹp sau khi ông Carney đắc cử vào năm ngoái. Tuy nhiên, mọi thứ đã thay đổi hoàn toàn sau khi nhà lãnh đạo Canada có bài phát biểu mạnh mẽ tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới (Davos). Tại đây, ông Carney kêu gọi các nước tầm trung nên hợp tác với nhau để tránh bị biến thành "nạn nhân" của các cường quốc.

Ông Trump đã phản pháo bằng cách tuyên bố rằng Canada tồn tại được là nhờ có nước Mỹ. Ngay lập tức, Thủ tướng Carney bác bỏ điều này và khẳng định Canada phát triển mạnh mẽ là nhờ bản sắc và nỗ lực của chính người dân Canada. Sau những tranh cãi này, ông Trump đã loại Canada ra khỏi "Hội đồng Hòa bình" – một nhóm chuyên giải quyết các xung đột quốc tế.
Dù ông Trump thường đưa ra các đe dọa về thuế để gây áp lực trong đàm phán, cộng đồng doanh nghiệp Canada vẫn đang rất lo lắng. Phòng Thương mại Canada hy vọng chính phủ hai nước sớm đạt được sự hiểu biết chung để giảm bớt rủi ro. Hiện tại, tương lai của thỏa thuận thương mại tự do giữa Mỹ, Canada và Mexico (USMCA) cũng đang trở nên bất định khi ông Trump gọi nó là "không còn quan trọng".
Golden Fund nhận định rằng sự leo thang căng thẳng thương mại giữa Mỹ và Canada, cùng với những phát ngôn gay gắt của Tổng thống Donald Trump, đang tạo ra một làn sóng bất ổn địa chính trị mạnh mẽ tại khu vực Bắc Mỹ, trực tiếp thúc đẩy tâm lý phòng vệ của các nhà đầu tư trên thị trường tài chính. Trong bối cảnh đó, giá vàng thường sẽ được hưởng lợi và có xu hướng tăng cao.
>> Xem thêm: Tổng thống Donald Trump hủy áp thuế liên quan đến Greenland