- Ông Trump tuyên bố sẽ áp thuế cho đến khi Greenland được bán cho Mỹ
- Các quốc gia châu Âu tái khẳng định ủng hộ Đan Mạch
- Nước Anh cho rằng động thái của Mỹ là “hoàn toàn sai trái”
- Tòa án Tối cao Mỹ đang xem xét thẩm quyền áp thuế của tổng thống
Kế hoạch áp thuế của Tổng thống Trump để mua Greenland
Vào hôm thứ Bảy, Tổng thống Donald Trump đã tuyên bố sẽ áp dụng một loạt biện pháp tăng thuế nhập khẩu đối với các đồng minh châu Âu. Mục đích của việc này là nhằm gây áp lực để Mỹ được phép mua lại hòn đảo Greenland từ Đan Mạch. Động thái này đang làm gia tăng căng thẳng về tương lai của hòn đảo khổng lồ nằm ở vùng Bắc Cực.
Trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump cho biết mức thuế 10% sẽ bắt đầu có hiệu lực từ ngày 1/2 đối với hàng hóa từ 8 quốc gia: Đan Mạch, Na Uy, Thụy Điển, Pháp, Đức, Hà Lan, Phần Lan và Anh. Đáng chú ý là những quốc gia này vốn đã đang phải chịu một số mức thuế khác mà ông Trump áp đặt trước đó.
Tổng thống Trump còn đe dọa sẽ tăng mức thuế này lên 25% vào ngày 1/6 tới. Ông khẳng định việc tăng thuế sẽ tiếp tục cho đến khi các bên đạt được thỏa thuận để Mỹ mua lại Greenland. Tuy nhiên, cả giới lãnh đạo Đan Mạch và Greenland đều khẳng định hòn đảo này không phải để bán và họ không muốn trở thành một phần của Hoa Kỳ.
Dù ông Trump rất quyết tâm, nhưng người dân Mỹ có vẻ không mấy mặn mà với ý tưởng này. Một cuộc thăm dò dư luận của Reuters/Ipsos trong tuần này cho thấy, cứ 5 người Mỹ được hỏi thì chưa đến 1 người ủng hộ việc mua lại Greenland. Điều này cho thấy kế hoạch của ông không nhận được sự đồng thuận lớn ngay tại trong nước.
>> Xem thêm: Chính quyền Trump cân nhắc chi tiền để thuyết phục Greenland gia nhập Mỹ
Lý do an ninh và sự phản đối từ các đồng minh NATO
Ông Trump cho rằng Greenland cực kỳ quan trọng đối với an ninh nước Mỹ vì vị trí chiến lược và trữ lượng khoáng sản khổng lồ. Ông thậm chí không loại trừ khả năng dùng vũ lực để kiểm soát đảo. Đáp lại, theo yêu cầu của Đan Mạch, một số nước châu Âu đã gửi quân đội đến hòn đảo này, khiến ông Trump tức giận gọi đây là một "trò chơi nguy hiểm".
Các quốc gia bị đe dọa áp thuế đã lên tiếng ủng hộ Đan Mạch. Họ cảnh báo rằng việc Mỹ dùng quân sự để chiếm đoạt lãnh thổ của một nước thành viên NATO có thể làm sụp đổ liên minh quân sự này. Ngoại trưởng Đan Mạch và Thủ tướng Anh đều lên tiếng phản đối gay gắt, cho rằng việc đánh thuế đồng minh vì lý do an ninh chung là hoàn toàn sai lầm.
Liên minh châu Âu (EU) cũng thể hiện sự đoàn kết chặt chẽ với Đan Mạch và Greenland. Các nhà lãnh đạo EU cảnh báo rằng thuế quan sẽ làm tổn hại mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương và tạo ra một vòng xoáy đi xuống nguy hiểm. Họ khẳng định châu Âu sẽ giữ vững chủ quyền và không để bị đe dọa trong các cuộc thảo luận về Greenland.
Trong khi các quan chức châu Âu cho rằng ông Trump đang muốn mở rộng lãnh thổ hơn là vì an ninh, thì ông Trump lại nhấn mạnh sự hiện diện của Nga và Trung Quốc khiến Mỹ phải kiểm soát đảo này. Tuy nhiên, thực tế Mỹ đã có căn cứ quân sự Pituffik tại Greenland với quyền triển khai quân đội không giới hạn theo một thỏa thuận từ năm 1951.
Tương lai của các thỏa thuận thương mại và kinh tế
Lời đe dọa áp thuế mới này có thể phá hỏng các thỏa thuận thương mại mà ông Trump đã đạt được với EU và Anh vào năm ngoái. Các chuyên gia kinh tế lo ngại rằng việc ông Trump đối xử phân biệt giữa các nước EU sẽ khiến Nghị viện châu Âu cảm thấy việc thông qua các hiệp định thương mại với Mỹ là vô ích vì ông có thể phá bỏ chúng bất cứ lúc nào.
Hiện tại, thuế quan đã trở thành "vũ khí" ưa thích của ông Trump để ép buộc cả đối thủ lẫn đồng minh thực hiện yêu cầu của mình. Ngoài Greenland, ông còn đe dọa áp thuế 25% lên bất kỳ quốc gia nào giao dịch với Iran. Tuy nhiên, hiện vẫn chưa có văn bản chính thức hay cơ sở pháp lý rõ ràng nào cho những chính sách này được công bố.
Tòa án Tối cao Mỹ đang xem xét tính hợp pháp của các chính sách thuế quan diện rộng của ông Trump. Bất kỳ quyết định nào từ phía tòa án cũng sẽ có tác động khổng lồ đến nền kinh tế toàn cầu và quyền hạn của Tổng thống Mỹ. Các đối thủ như Nga và Trung Quốc được cho là sẽ hưởng lợi từ sự chia rẽ giữa Mỹ và các đồng minh.
Một số nghị sĩ Mỹ cũng lên tiếng phản đối, cho rằng con đường này gây hại cho doanh nghiệp và đồng minh của nước Mỹ. Tuy nhiên, các chuyên gia kinh tế châu Âu khuyên các nước không nên phản ứng quá vội vàng. Họ cho rằng nên giữ thái độ bình tĩnh và chờ đợi, vì thực tế việc bị áp thuế vẫn được coi là ít tồi tệ hơn so với lời đe dọa xâm lược bằng quân sự.
Golden Fund nhận định rằng tuyên bố áp thuế đột ngột của Tổng thống Trump đối với các đồng minh NATO nhằm gây áp lực mua đảo Greenland là một cú sốc địa chính trị cực lớn, đẩy rủi ro rạn nứt quan hệ xuyên Đại Tây Dương lên mức báo động và làm lung lay niềm tin vào sự ổn định của thương mại toàn cầu. Thông tin này ngay lập tức trở thành chất xúc tác thúc đẩy lực mua, giúp giá vàng bật tăng mạnh lên quanh vùng 4.690 USD/ounce trong phiên giao dịch sáng ngày 19/01/2026.. Sự bất định về một cuộc chiến thương mại toàn diện giữa Mỹ và EU, kết hợp với lo ngại về lạm phát gia tăng do thuế quan, đang tạo ra một "cơn lốc" thúc đẩy lực cầu bắt đáy và đầu cơ vàng mạnh mẽ, khiến kim loại quý này trở thành kênh đầu tư tối ưu nhất trong bối cảnh hỗn loạn hiện tại.
>> Xem thêm: Tổng thống Trump đe dọa áp thuế 25% với các nước giao thương với Iran
