- Thị trường chứng kiến cú sốc chưa từng có khi giá bạc phi mã lên 78 USD/ounce, trong khi vàng lại bị bán tháo dữ dội xuống dưới mức 5.000 USD.
- Vàng sụp đổ do kỳ vọng lãi suất cao từ tân Chủ tịch Fed, trong khi bạc tăng vọt vì tình trạng khan hiếm nguồn cung vật chất phục vụ hạ tầng AI và năng lượng xanh.
- Bạc chính thức thoát bóng "vàng của người nghèo" để trở thành kim loại công nghệ chiến lược, thay đổi hoàn toàn cách định giá tài sản cứng toàn cầu.
Ngày thị trường kim loại quý "tan rã"
Bối cảnh tài chính toàn cầu đã bị đảo lộn hoàn toàn vào ngày 6 tháng 2 năm 2026, khi thị trường kim loại quý chứng kiến một sự kiện biến động "6-sigma" - một hiện tượng phá vỡ mọi quy luật tương quan lịch sử hàng thế kỷ. Trong một phiên giao dịch hỗn loạn cực độ, giá bạc đã tăng vọt lên mức là 78 USD/ounce. Ngược lại, vàng - vốn là "mỏ neo" trú ẩn an toàn truyền thống - lại phải chịu một đợt bán tháo dữ dội, đẩy giá xuống dưới ngưỡng tâm lý quan trọng 5.000 USD/ounce.
Sự phân tách này là khoảng cách rộng nhất trong lịch sử được ghi nhận, kích hoạt một làn sóng lệnh gọi ký quỹ và các bộ ngắt mạch tự động (circuit breaker), khiến việc giao dịch tạm dừng trên khắp các sàn hàng hóa lớn từ London đến Chicago. Những hệ lụy tức thì của biến động này đang gây chấn động hệ thống thanh khoản toàn cầu và chính sách tiền tệ. Việc hai loại tài sản này đột ngột "phân ly" cho thấy một sự thay đổi sâu sắc trong cách thị trường định giá giữa giá trị sử dụng công nghiệp và giá trị bảo vệ tiền tệ.
Trong khi các nhà đầu tư vàng đang choáng váng vì sự sụp đổ của lý thuyết "hàng rào chống lạm phát" giữa bối cảnh đồng USD tăng giá mạnh, thì sự tăng trưởng theo đường thẳng của bạc lại gợi mở về một cuộc tranh giành khốc liệt nguồn cung vật chất. Kim loại này đang trở thành nguyên liệu thiết yếu để cung cấp năng lượng cho sự bùng nổ hạ tầng AI và năng lượng mặt trời toàn cầu. Đến khi tiếng chuông đóng cửa vang lên, tỷ lệ vàng/bạc đã co lại ở mức chưa từng thấy trong kỷ nguyên hiện đại, báo hiệu một sự sắp xếp lại căn bản trong hệ thống phân cấp tài sản cứng.
Sự hỗn loạn bắt đầu vào lúc 8:15 sáng (giờ EST), ngay sau khi một báo cáo rò rỉ từ Nhà Trắng cho biết ông Kevin Warsh – một người có quan điểm thắt chặt tiền tệ quyết liệt – đã nhận được đề cử chính thức thay thế Jerome Powell làm Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) vào tháng 5 tới. Tin tức này đã đẩy Chỉ số đồng Đô la Mỹ (DXY) lên mức cao nhất trong ba năm, khi các nhà giao dịch lập tức đặt cược vào một lộ trình lãi suất "cao hơn trong thời gian dài hơn" để dập tắt những tàn dư cuối cùng của lạm phát dai dẳng năm 2025.
>> Xem thêm: Dự trữ vàng 2025: Các NHTW "chốt sổ" 328 tấn mua ròng
Khi nỗi sợ hãi tiền tệ đối đầu cơn khát công nghệ
Đối với vàng, một tài sản không đem lại lợi suất, viễn cảnh lãi suất thực ở mức 6% giống như một "bản án tử hình". Các lệnh bán tháo khổng lồ từ các quỹ giao dịch thuật toán đã tràn ngập quỹ SPDR Gold Shares (GLD), khiến kim loại quý này rơi tự do 400 USD/ounce chỉ trong chưa đầy hai giờ. Tuy nhiên, thị trường bạc lại phản ứng với một sự hung hãn đầy nghịch lý. Ngay khi vàng lao dốc, tin tức nổ ra rằng hai nhà sản xuất pin năng lượng mặt trời lớn của Trung Quốc đã tuyên bố tình trạng "bất khả kháng" đối với việc giao hàng bạc, do kho dự trữ vật chất tại Sàn giao dịch Vàng Thượng Hải đã hoàn toàn cạn kiệt.
Khoảng trống nguồn cung này đã va chạm trực diện với các lệnh mua điên cuồng từ một liên minh các nhà phát triển trung tâm dữ liệu tại Thung lũng Silicon. Họ được cho là đang nỗ lực đảm bảo các hợp đồng vật chất đảm bảo bằng bạc để đáp ứng yêu cầu dẫn điện cho các hệ thống làm mát AI thế hệ mới. Kết quả là một cuộc "bán non" (short squeeze) với quy mô khủng khiếp. Quỹ iShares Silver Trust (SLV) chứng kiến khối lượng giao dịch kỷ lục khi bạc phá tan mức đỉnh lịch sử 50 USD của năm 2011 để chạm tới mốc 78 USD theo một đường thẳng đứng, quét sạch các nhà đầu cơ giá xuống.
Đến giữa trưa, khoảng cách giữa hai kim loại này đã trở thành một sự kiện "6-sigma" – một biến động có xác suất thống kê thấp đến mức gần như không thể xảy ra (khoảng 1 trên 3,4 triệu khả năng theo các mô hình thông thường). Hầu hết các phần mềm quản trị rủi ro tại các ngân hàng đầu tư lớn bắt đầu bị lỗi. JPMorgan Chase & Co. và các đại lý kim loại quý hàng đầu được cho là đã phải xin Ủy ban Giao dịch Hàng hóa Tương lai (CFTC) các "cứu trợ" tạm thời khi họ phải vật lộn để duy trì trật tự thị trường trong bối cảnh các mô hình định giá truyền thống hoàn toàn tan rã.
Sự kiện ngày 6 tháng 2 đại diện cho đỉnh điểm của quá trình chuyển đổi kéo dài một thập kỷ của bạc: từ vị thế "vàng của người nghèo" trở thành một "tài sản công nghiệp chiến lược". Trong quá khứ, vàng và bạc luôn song hành cùng nhau, nhưng nhu cầu bùng nổ của bạc trong chuyển đổi năng lượng xanh - đặc biệt là pin mặt trời TOPCon loại N - đã thay đổi căn bản cơ chế cung - cầu. Không giống như vàng, 60% nhu cầu bạc đến từ công nghiệp. Vào năm 2026, thị trường cuối cùng đã nhận ra rằng bạc thiết yếu đối với nền kinh tế hiện đại hơn là kim loại vàng vốn chủ yếu dùng làm trang sức và cất giữ trong kho của các ngân hàng trung ương.
Sự ra đời của một mô hình thị trường khác biệt
Trong ngắn hạn, những người tham gia thị trường nên chuẩn bị cho một giai đoạn "dò tìm giá" đầy khắc nghiệt. Bạc khó có thể giữ mãi ở mức 78 USD, nhưng mức "đáy" cũ 30 USD có lẽ đã biến mất vĩnh viễn. Chúng ta có thể thấy một bước chuyển chiến lược từ các tập đoàn công nghệ lớn khi họ tìm cách ký kết "hợp đồng bao tiêu" trực tiếp với các công ty khai thác bạc, bỏ qua hoàn toàn các thị trường “giấy” để đảm bảo việc sản xuất chip AI và pin mặt trời không bị gián đoạn. Các công ty khai thác đang có xu hướng giữ lại nguồn cung để bán trực tiếp cho người dùng cuối với mức giá cao hơn.
Đối với vàng, con đường phía trước đầy gian nan hơn. Để lấy lại vị thế, vàng cần một sự suy yếu đáng kể của đồng USD hoặc một cú sốc địa chính trị vượt qua cả kỳ vọng về lãi suất. Nếu việc bổ nhiệm ông Warsh được Thượng viện thông qua, kỷ nguyên "Vàng ở mức 5.000 USD" có thể chỉ được xem là một đỉnh cao tạm thời. Tuy nhiên, nếu đà tăng của bạc tiếp tục đẩy kỳ vọng lạm phát lên cao, Fed có thể rơi vào tình huống "không có bên nào thắng": tăng lãi suất để hạ nhiệt vàng nhưng lại vô tình thúc đẩy những người tích trữ công nghiệp mua bạc nhiều hơn như một lá chắn chống lại hệ thống tiền tệ đang suy yếu.
Kịch bản dài hạn có khả năng xảy ra nhất là một "trạng thái bình thường mới", nơi tỷ lệ vàng/bạc duy trì ở mức thấp hơn vĩnh viễn, có lẽ ổn định trong khoảng 40:1 đến 50:1, so với mức 80:1 phổ biến vào đầu những năm 2020. Điều này đòi hỏi phải tái cấu trúc hoàn toàn các chỉ số hàng hóa và thay đổi căn bản cách xây dựng danh mục đầu tư "trú ẩn an toàn". Biến động này là lời nhắc nhở rằng các quy tắc cũ của tài chính đang bị viết lại bởi hai lực đẩy: chuyển đổi năng lượng và cách mạng AI.
Sự phân tách 6-sigma giữa vàng và bạc đã đập tan niềm tin rằng hai kim loại này là hai mặt của cùng một đồng tiền. Từ nay về sau, bạc phải được nhìn nhận qua lăng kính của một "kim loại công nghệ chiến lược", trong khi giá trị của vàng sẽ tiếp tục gắn liền gần như duy nhất với số phận của đồng đô la và năng lực điều hành của Fed. Những ngày "mua đáy" vàng mà phớt lờ các yếu tố cơ bản của bạc đã kết thúc. "Cuộc đại phân tách" không chỉ là sự kiện diễn ra trong một ngày; đó là sự ra đời của một mô hình thị trường hoàn toàn mới.
Golden Fund nhận định: Sự kiện "6-sigma" này không đơn thuần là một biến động giá kỹ thuật, mà là lời cảnh báo về sự lỗi thời của các mô hình dự báo truyền thống trong kỷ nguyên công nghệ mới. Việc bạc tách rời khỏi vàng đã xác lập lại vị thế vừa có tính lưu trữ giá trị, vừa là mạch máu của hạ tầng AI. Nhà đầu tư cần đặc biệt lưu tâm: trong một thế giới mà công nghệ chiếm ưu thế, giá trị thực dụng đôi khi sẽ đánh bại giá trị tiền tệ thuần túy, và việc tái cấu trúc danh mục đầu tư theo hướng "kim loại chiến lược" sẽ là chìa khóa để tồn tại trước những cơn địa chấn tài chính tiếp theo.
Lưu ý: Nội dung phân tích mang tính tham khảo và phản ánh quan điểm tại thời điểm viết, không phải là khuyến nghị đầu tư.
>> Xem thêm: Nhận định giá Vàng - Bạc từ 09/02/2026 - 13/02/2026: Chính phủ Mỹ mở cửa trở lại, Iran - Mỹ đàm phán tại Oman
